Nota Pertahanan Badan SPM Biologi (Tingkatan 4)
Apa itu pertahanan badan?
Pertahanan badan ialah cara badan melindungi diri daripada patogen seperti bakteria, virus dan kulat yang boleh menyebabkan penyakit. Ia dibahagikan kepada dua jenis, iaitu pertahanan tak spesifik dan pertahanan spesifik.
Pertahanan tak spesifik dan spesifik
Pertahanan tak spesifik melawan semua patogen dengan cara yang sama, contohnya kulit, membran mukus, asid dalam perut, dan sel darah putih yang menjalankan fagositosis. Pertahanan spesifik pula ialah tindak balas imun yang menyerang satu jenis patogen tertentu menggunakan limfosit dan penghasilan antibodi.
Antigen, antibodi dan fagositosis
Antigen ialah bahan asing (biasanya protein pada permukaan patogen) yang merangsang badan menghasilkan antibodi. Antibodi ialah protein yang dihasilkan oleh limfosit B untuk memusnahkan antigen tertentu. Fagositosis ialah proses sel darah putih (fagosit) menelan dan mencernakan patogen.
Kesilapan biasa dan tip peperiksaan
Jangan keliru antara antigen dan antibodi: antigen datang dari patogen, manakala antibodi dihasilkan oleh badan. Ingat bahawa satu jenis antibodi hanya bertindak ke atas satu jenis antigen sahaja (spesifik). Dalam jawapan, gunakan istilah tepat seperti fagosit, limfosit dan antibodi, bukan hanya sel darah putih.
Keimunan aktif dan pasif
Keimunan aktif ialah apabila badan sendiri menghasilkan antibodi, contohnya selepas dijangkiti penyakit atau selepas menerima vaksin, dan ia bertahan lama. Keimunan pasif ialah apabila badan menerima antibodi sedia dibuat, contohnya bayi menerima antibodi daripada susu ibu atau melalui suntikan antiserum, dan ia bertahan singkat.
Cuma SkorA Juara satukan Active Recall + Spaced Repetition dalam matlamat harian anda — setiap soalan dibawa kembali tepat sebelum anda lupa, supaya kekal untuk hari SPM.
Latih percuma dalam app →Konsep berkaitan
Soalan Lazim
Apakah perbezaan antara antigen dan antibodi?
Antigen ialah bahan asing pada permukaan patogen yang merangsang tindak balas imun. Antibodi pula ialah protein yang dihasilkan oleh badan (limfosit B) untuk memusnahkan antigen tertentu itu.
Apakah beza keimunan aktif dan keimunan pasif?
Keimunan aktif ialah badan sendiri menghasilkan antibodi selepas jangkitan atau vaksin, dan tahan lama. Keimunan pasif ialah badan menerima antibodi sedia ada dari luar seperti susu ibu, dan tahan singkat sahaja.
Mengapa vaksin boleh melindungi kita daripada penyakit?
Vaksin mengandungi antigen patogen yang telah dilemahkan atau dimatikan. Ia merangsang badan menghasilkan antibodi dan sel memori, jadi apabila patogen sebenar masuk, badan dapat bertindak balas dengan cepat.