Nota Sistem Limfa SPM Biologi (Tingkatan 4)
Apa itu sistem limfa?
Sistem limfa ialah satu sistem pengangkutan kedua dalam badan yang mengalirkan cecair bernama limfa. Ia terdiri daripada salur limfa, nodus limfa dan organ limfa seperti limpa. Sistem ini membantu sistem darah dan sistem imun.
Bagaimana limfa terbentuk dan bergerak?
Apabila darah sampai ke kapilari, tekanan tinggi menolak sebahagian plasma keluar menjadi cecair tisu di ruang antara sel. Sebahagian cecair tisu ini masuk ke kapilari limfa dan menjadi limfa. Limfa mengalir satu arah menuju ke jantung dan disalirkan semula ke aliran darah melalui vena di dada.
Fakta penting yang perlu diingat
Limfa tiada sel darah merah dan tiada platelet, tetapi mengandungi banyak limfosit (sejenis sel darah putih). Salur limfa mempunyai injap untuk menghalang limfa mengalir ke belakang. Lakteal di dalam vilus usus kecil menyerap dan mengangkut asid lemak serta gliserol (lemak yang dicerna).
Kesilapan biasa dan tip peperiksaan
Ramai pelajar tersilap kata sistem limfa mengangkut oksigen — sebenarnya itu tugas darah, bukan limfa. Ingat perbezaan: cecair tisu (di antara sel), limfa (dalam salur limfa) dan plasma (dalam darah) adalah tiga cecair berbeza. Jawapan penuh markah selalu sebut fungsi: alirkan balik cecair berlebihan, angkut lemak, dan lawan jangkitan.
Kaitan dengan badan dan kesihatan
Nodus limfa menapis kuman dan sel mati, jadi ia boleh membengkak semasa kita jatuh sakit. Jika salur limfa tersumbat, cecair tisu tidak dapat disalirkan balik dan menyebabkan bengkak yang dipanggil edema. Ini menunjukkan sistem limfa penting untuk mengekalkan keseimbangan cecair badan.
Cuma SkorA Juara satukan Active Recall + Spaced Repetition dalam matlamat harian anda — setiap soalan dibawa kembali tepat sebelum anda lupa, supaya kekal untuk hari SPM.
Latih percuma dalam app →Konsep berkaitan
Soalan Lazim
Apakah perbezaan antara limfa dan darah?
Darah mengandungi sel darah merah, sel darah putih dan platelet, serta mengalir dalam salur darah tertutup. Limfa pula tiada sel darah merah dan platelet, mengandungi banyak limfosit, dan mengalir satu arah sahaja menuju ke jantung.
Apakah fungsi utama sistem limfa?
Tiga fungsi utamanya ialah mengalirkan balik cecair tisu yang berlebihan ke dalam darah, mengangkut lemak yang telah dicerna dari usus melalui lakteal, dan membantu melawan jangkitan melalui limfosit dan nodus limfa.
Kenapa nodus limfa membengkak apabila sakit?
Nodus limfa menapis kuman dan menghasilkan limfosit untuk melawan jangkitan. Semasa badan melawan penyakit, aktiviti limfosit meningkat, jadi nodus limfa membesar dan boleh terasa bengkak, contohnya di leher.